De icp opgaaf: wanneer, wat en hoe herstellen?
De icp opgaaf doe je als je goederen levert of bepaalde diensten verricht aan ondernemers in andere EU-landen. Je geeft daarmee aan de Belastingdienst door aan welke buitenlandse ondernemers je hebt geleverd en voor welk bedrag. De officiële naam is opgaaf intracommunautaire prestaties.
Inhoudsopgave
- Wanneer doe je een icp opgaaf?
- Leveringen en diensten aan EU-ondernemers
- Controleer eerst de klant en je factuur
- Wat zet je in de icp opgaaf?
- Opgaaf intracommunautaire prestaties: kwartaaltermijn
- Fouten in de ICP-aangifte herstellen
- Laat je administratie aansluiten
- Kwartaaltermijnen voor de ICP-aangifte
- Veelgestelde vragen
- Is de ICP-aangifte hetzelfde als de btw-aangifte?
- Moet ik particuliere EU-klanten in de ICP opnemen?
- Wat doe ik als het btw-id van mijn klant ongeldig is?
- Kan een boekhouder mijn opgaaf intracommunautaire prestaties doen?
- Verder lezen

De opgaaf staat naast je gewone btw-aangifte. De bedragen moeten dus op elkaar aansluiten, maar je betaalt via de ICP-aangifte zelf geen belasting. Je vermeldt vooral btw-identificatienummers en omzetbedragen. Bij een fout corrigeer je de eerdere periode, zonder de oorspronkelijke administratie stilletjes te veranderen.
Wanneer doe je een icp opgaaf?
Je doet de icp opgaaf voor intracommunautaire prestaties. Dat zijn leveringen of diensten tussen ondernemers in verschillende EU-landen. Bij goederen gaat het doorgaans om goederen die vanuit Nederland naar een ander EU-land worden vervoerd. De afnemer is daar ondernemer en beschikt over een geldig buitenlands btw-identificatienummer. Voor het toepassen van het juiste btw-tarief moet je ook kunnen onderbouwen dat de goederen Nederland hebben verlaten.
Bij diensten geldt vaak dat de btw wordt verlegd naar de zakelijke klant in het andere EU-land. Jij brengt dan geen Nederlandse btw in rekening. Op de factuur zet je “btw verlegd” en het btw-id van de klant. Niet iedere internationale dienst volgt deze hoofdregel. De plaats waar een dienst voor de btw belast is, kan afhangen van het soort dienst. Laat je boekhouder daarom bevestigen of jouw dienst in de icp opgaaf hoort.
Leveringen en diensten aan EU-ondernemers
Verkoop je goederen aan een ondernemer in een ander EU-land, dan kan sprake zijn van een intracommunautaire levering. Je verwerkt deze levering in je btw-aangifte en vermeldt haar ook in de icp opgaaf. De klant verwerkt de aankoop in het eigen land. Voorwaarde is onder meer dat je het btw-id controleert en bewijs bewaart van het vervoer naar het andere EU-land.
Bij veel zakelijke diensten aan EU-ondernemers wordt de btw naar de afnemer verlegd. Denk aan een Nederlandse ondernemer die op afstand een zakelijke dienst levert aan een bedrijf in een ander EU-land. De Nederlandse ondernemer factureert dan zonder Nederlandse btw en neemt de dienst op in de ICP. Leveringen aan Nederlandse klanten, particuliere klanten en afnemers buiten de EU komen niet automatisch in deze opgaaf.
Controleer eerst de klant en je factuur
Vraag vóór het factureren om het btw-identificatienummer van de buitenlandse klant. Een Nederlands btw-id bestaat uit NL, negen cijfers, de letter B en twee cijfers. Buitenlandse nummers hebben een eigen opbouw. Je kunt een Europees btw-id controleren via de VIES-check van de EU. Bewaar de uitkomst bij je administratie, zodat je later kunt laten zien welke controle je hebt uitgevoerd.
Op de factuur vermeld je de gebruikelijke factuurgegevens, waaronder een unieke en opeenvolgende factuurnummering, de factuurdatum, jouw naam en adres en die van de klant, de omschrijving en het bedrag. Bij verlegde btw vermeld je ook “btw verlegd” en het btw-id van de klant. Een factuur aan een ondernemer verstuur je uiterlijk op de vijftiende dag van de maand na de maand waarin je leverde. Vraag je boekhouder welke btw-regel bij jouw prestatie past.
Wat zet je in de icp opgaaf?
Je vermeldt per buitenlandse afnemer het btw-identificatienummer en het totaalbedrag van de prestaties in de betreffende periode. Goederen en diensten worden afzonderlijk aangegeven. Heb je in hetzelfde kwartaal meerdere facturen aan één klant gestuurd, dan tel je de bedragen voor die categorie bij elkaar op. Het gaat om bedragen zonder btw, omdat je bij deze prestaties doorgaans geen Nederlandse btw berekent.
Gebruik voor de icp opgaaf dezelfde administratie als voor je btw-aangifte. Maak bijvoorbeeld een overzicht per klant met factuurnummer, factuurdatum, btw-id, land, bedrag en de aanduiding goederen of diensten. Zo voorkom je dat één factuur dubbel wordt opgenomen of helemaal ontbreekt. Een creditnota verwerk je ook. Die verwijst naar de oorspronkelijke factuur, krijgt een eigen uniek nummer en bevat negatieve bedragen en btw waar dat van toepassing is.
Liever laten doen door een vakman? Boekhouder Kompas helpt je verder in Nederland en omgeving.
Opgaaf intracommunautaire prestaties: kwartaaltermijn
Als je de icp opgaaf per kwartaal doet, moet deze uiterlijk binnen zijn op de laatste dag van de maand na afloop van dat kwartaal. Het eerste kwartaal geef je dus uiterlijk aan op de laatste dag van april. De opgaaf over het vierde kwartaal volgt uiterlijk op de laatste dag van januari van het volgende jaar. Wacht liever niet tot die laatste dag, want een ontbrekend btw-id kost soms meer uitzoekwerk dan verwacht.
Je btw-aangifte heeft meestal dezelfde kwartaaltermijn: uiterlijk de laatste dag van de maand na het kwartaal. Toch zijn het twee afzonderlijke onderdelen. Controleer daarom beide voordat je ze indient. Het totaal van je intracommunautaire goederen en diensten moet aansluiten bij de relevante bedragen in je btw-aangifte. De Belastingdienst kan in bepaalde situaties een andere aangifteperiode hanteren. Controleer daarom altijd de periode die voor jouw onderneming is vastgelegd.
Fouten in de ICP-aangifte herstellen
Ontdek je na verzending een verkeerd bedrag of btw-id, dan verwerk je een correctie voor de eerdere periode. Bij een verkeerd bedrag geef je het verschil door, niet zomaar opnieuw het volledige juiste totaal. Was het bedrag te hoog, dan is de correctie negatief. Was het te laag, dan voeg je het ontbrekende bedrag toe. Vermeld daarbij de periode waarop de correctie betrekking heeft.
Bij een verkeerd btw-id corrigeer je eerst de vermelding op het foutieve nummer en neem je daarna het bedrag op bij het juiste nummer. Controleer ook of de fout gevolgen heeft voor de btw-aangifte. Een correctie van de ICP vervangt namelijk geen eventuele correctie van je btw-aangifte. Bewaar een korte notitie met de reden, de oorspronkelijke factuur en de uitgevoerde correctie. Zo blijft later begrijpelijk waarom de aangifte en administratie zijn aangepast.
Laat je administratie aansluiten
Een vaste kwartaalcontrole houdt het overzichtelijk. Vergelijk eerst je verkoopfacturen met je omzetoverzicht. Selecteer daarna de klanten in andere EU-landen en controleer hun btw-id. Splits goederen en diensten, verwerk creditnota’s en vergelijk de uitkomst met je btw-aangifte. Controleer tot slot of de bedragen per klant overeenkomen met wat je in de opgaaf invult.
Bewaar facturen, controles en andere administratieve stukken zeven jaar. Voor gegevens over onroerende zaken geldt een bewaarplicht van tien jaar. Je blijft zelf eindverantwoordelijk voor je aangiften, ook als een boekhouder ze opstelt en indient. Een kleine ondernemer met slechts enkele duidelijke EU-facturen kan de opgaaf vaak zelf doen. Heb je verschillende landen, correcties of twijfel over de plaats van een dienst, dan kan controle door een boekhouder verstandig zijn.
Kwartaaltermijnen voor de ICP-aangifte
| Periode | Maanden | Uiterste indieningsmoment |
|---|---|---|
| Eerste kwartaal | januari tot en met maart | laatste dag van april |
| Tweede kwartaal | april tot en met juni | laatste dag van juli |
| Derde kwartaal | juli tot en met september | laatste dag van oktober |
| Vierde kwartaal | oktober tot en met december | laatste dag van januari van het volgende jaar |
Dit overzicht geldt bij een kwartaalaangifte, controleer bij de Belastingdienst welke periode voor jouw onderneming geldt.
Veelgestelde vragen
Is de ICP-aangifte hetzelfde als de btw-aangifte?
Nee. In de btw-aangifte rapporteer je onder meer je omzet en btw, terwijl je in de ICP de prestaties per buitenlandse EU-afnemer specificeert. De bedragen in beide aangiften moeten wel op elkaar aansluiten.
Moet ik particuliere EU-klanten in de ICP opnemen?
De opgaaf is bedoeld voor bepaalde leveringen en diensten aan ondernemers in andere EU-landen. Een verkoop aan een particulier hoort daarom niet automatisch in de ICP, ook al woont de klant in de EU.
Wat doe ik als het btw-id van mijn klant ongeldig is?
Vraag de klant om het juiste btw-identificatienummer en controleer dit via VIES voordat je factureert. Pas niet zonder controle de regels voor intracommunautaire leveringen of verlegde btw toe, maar vraag je boekhouder wat bij de transactie past.
Kan een boekhouder mijn opgaaf intracommunautaire prestaties doen?
Ja, je kunt een boekhouder de administratie, btw-aangifte en ICP laten verzorgen of controleren. Je blijft zelf eindverantwoordelijk voor de juistheid van de ingediende gegevens.
Verder lezen
- uitleg over btw verlegd
- wat er op een factuur moet staan
- stappen voor de btw-aangifte
- een creditnota opstellen
Twijfel je of een buitenlandse levering of dienst in de ICP hoort, dan kan een boekhouder je facturen, btw-aangifte en opgaaf naast elkaar leggen. Via Boekhouder Kompas beschrijf je in het formulier je onderneming, administratie en gewenste hulp. Je krijgt reacties van maximaal drie passende kantoren die plek hebben, soms minder als er niet meer goede matches zijn. Aanvragen is gratis en vrijblijvend. Je betaalt Boekhouder Kompas niets en bespreekt prijs en afspraken rechtstreeks met het kantoor dat je kiest. Jij onderneemt, je boekhouder houdt de koers.
Gratis een boekhouder zoeken: maximaal drie passende kantoren
Zie ook: loon van bruto naar netto